"Ostatni z łańcucha pokoleń"
Powroty, wspomnienia, chaotyczne, nieuporządkowane dialogi, sekwencje, których nikt nie reżyserował są zawsze obok. Trzeba tylko wyciągnąć rękę, by poczuć pustkę, ale i dosłyszeć dźwięk słów płynący z oddali, z innego czasu. Niepokoi myśl, jak je uporządkować, przypisać ludziom, nadać kształt albo pozostawić w wymiarze cudzych wspomnień o kimś, kogo się nie poznało. Ten chaos otacza, nabierając barw, łącząc się z miejscami jakby pragnął znów zaistnieć połączony wątłą nicią pamięci z teraźniejszością."Czas nie zna nawrotów, a ślady przeszłości rozsypują się prędko, jak drobiny popiołu wzniecone wiatrem, lecące ku czterem krańcom niewidzialnego świata."1Opowieść Pensjonat Piotra Pazińskiego wnika w mechanizm pamięci, zatrzymania chwil, miejsca osób. Próbę powrotu do przeszłości podejmuje młody mężczyzna, któremu utrwaliły się osoby, fragmenty rozmów, wspomnień zapamiętanych przez niego jako dziecko. Po wielu latach wraca do pensjonatu, który zaczyna istnieć jakby w dwóch wymiarach, tym dawniejszym i współczesnym. Ale zanim do tego dojdzie: "Na początku były tory kolejowe." - niemalże jak "Na początku Bóg stworzył niebo i ziemię." Linia nadwiślańska (otwocka), skrupulatnie opisana, i droga leśna doprowadzi go do ośrodka "Śródborowianka", w którym spędzał wakacje z babcią. Dziwne to miejsce, żywe i nieżywe jednocześnie, istnieje i odchodzi w niepamięć. Nieliczni starzy ludzie, wyizolowani i zmęczeni, przechowujący wspomnienia i fotografie już nie czekają na swoich kronikarzy. "Ze starymi nudno. Więc nie niepokojeni zabrali swoją pamięć ze sobą."2 Młody człowiek rozmawia i nie-rozmawia ze starcami, przypomina sobie, a może tylko kreuje swoją pamięć rzeczywistości. Jeszcze raz mogą zaistnieć ludzie i ich sprawy. Czas w tej opowieści nie zna granic, rozciąga się, rejestrując ludzką historię tworzoną przez jednostkowy los.Mgła, którą można kroić, spowija sosny i całą zieleń. Z niej i czeluści pokoi wyłaniają się dawni bywalcy z ich poglądami, sporami o religii, komuniźmie. Wszyscy są Żydami, którzy ocaleli i wrócili. "Jak człowiek jest już tym Żydem, to chce posiedzieć wśród swoich."3 Krótkie rysy charakterysyczne ledwo pociągnięte słowami będą czytelnikowi towarzyszyć w różnych miejscach tej niewielkiej książki. Narrator zbiera ich wypowiedzi tak jak pan Abram zapisujący nazwiska Żydów, by stworzyć słownik biograficzny, wpisując je na bilety tramwajowe, kwity, marginesy gazet - i jest to zawsze fragment. "Wszędzie na świecie ich przybywa i tylko u nas odwrotnie."4 Młodzi powyjeżdżali z kraju lub mają inne cele, a przecież "Tutaj każdy ma do sprzedania taką historię. Wielka wyprzedaż wspomnień jak na jerozolimskim szuku. A każda historia jak wzorzysty dywan, tyle że za darmo rozdają, bo kupować nikt nie chce."5 Oprócz współczesnych dysput o komunistach przedwojennych i powojennych, Gierku są sygnalizowane i informacje o zaginionych członkach rodzin, entuzjaźmie zdobywania wiedzy rolniczej, by wykorzystać ją w kibucu, biedzie wojennej w Uzbekistanie i słodzeniu herbaty6, są i pytania nie na miejscu, np. o numer obozowy, porównanie wzoru szlafroka do pasiaka. Jest też i radość wspólnego bycia razem. Wszystko jak w życiu, nie tylko żydowskim - zawsze fragment, nawet i to, że kronikarzy brak.Opowieść ma w sobie coś z realizmu magicznego. Posługuje sie nastrojem tworzącym przez przyrodę, opuszczony pensjonat, wprowadza pamięć życia, nie stroni od humoru i ironii. Trzeba jeszcze raz wrócić do początu, wyjść i nazwać wszystko, by nie zapomnieć.______________________
1 i 2, Tamże s. 48.3 i 4 Tamże, s.31.5 Tamże, s. 836 3 sposoby picia herbaty z cukrem: na prikusku - wszyscy oblizywali tę samą kostkę cukru maczaną w dzbanku; na prigliadku - patrzenie na nią, bo była za mała; na pridumku - w wyobraźni, bo nie było cukru. Na podst. s. 82.
źródło: własne http://niecodziennikliteracki.blox.pl
tagi:
Oceń recenzję:
Polecamy
-
Buonissimo! Jeszcze nigdy kuchnia włoska nie była tak seksowna
Buonissimo! to prawdziwa kuchnia włoska z całą gamą jej smaków i barw; autor odkrywa przed nami nie tylko szlachetną prostotę dań z ojczystego Neapolu, ale także z innych regionów Włoch. ...
-
Mały brat patrzy!
Czy wiesz jak dużo Google wie na Twój temat? Czy wiesz, co się dzieje, gdy klikasz „zaloguj” na Facebooku? Jeśli te i inne pytania budzą Twój niepokój, sięgnij po książkę ...
-
"Kobieta w aktach" - tom poetycki
Wydawnictwo Ardius wspólnie z Portalem Literackim Allarte.pl ma przyjemność zaprezentować pierwszy tomik poetycki, wydany w ramach projektu „Wydaj tomik”. Prezentujemy debiut poetycki Izabeli Bocian, allartowej izzy, zatytułowany „Kobieta w aktach”.Z ...
-
Proste i modne szycie, Connie Amaden-Crawford
Książka „Proste i modne szycie” autorstwa Connie Amaden-Crawford, to unikalny na rynku podręcznik dla wszystkich osób rozpoczynających przygodę z szyciem na maszynie lub tych, którzy chcą doskonalić swoją technikę szycia. ...
-
"47 Samuraj" Stephena Huntera
W śnieżną noc 30 stycznia 1703 roku 46 samurajów włamało się do domu człowieka odpowiedzialnego za śmierć ich Pana Asano Noganori, lorda Ako. Kirze zaproponowano wybór między popełnieniem seppuku, a ...
-
Francuska powieść
W styczniu 2008 roku, po ulicznej imprezie, kiedy raczono się też kokainą, policja osadza Frédérica Beigbedera w areszcie. Nękany klaustrofobicznym lękiem, pozbawiony możliwości pisania, próbuje w myślach odtworzyć własne dzieciństwo, ...
-
Uczeń Ripleya
Tom Ripley wiedzie leniwą i dostatnią egzystencję w uroczej posiadłości Belle Ombre, pielęgnując dalie i pobierając lekcje gry na klawesynie. Jednak pewnego wieczoru jego spokój zostaje zakłócony. W miasteczku pojawia ...
-
Długodystansowiec
Nota o książce:Jest to opowieść o Emilu, skromnym czeskim chłopcu, którego życiową pasją jest bieganie. Historia Emila jest nierozdzielnie związana z historią jego kraju, którą jak klamry spinają dwie daty: ...
-
Pensjonat "Ewa"
Pensjonat „Ewa” to dom publiczny w sycylijskim miasteczku Vigàta.Główny bohater powieści, młody człowiek o imieniu Nenè, spędza tam długie godziny, żeby słuchać zwierzeń prostytutek, w nadziei, że opowieści tych doświadczonych ...
-
"Strażnicy" Bruno Tessarecha
Zwołana w lipcu 1938 roku konferencja w Evian miała rozwiązać problem żydowskich uchodźcow, ktorzy mogli jeszcze wówczas opuszczać teren III Rzeszy. Gdzie znaleźć gościnną ziemię? Madagaskar czy Kongo? Uzdrowisko w ...
-
"Strzelec" Stephena Huntera
W październiku nakładem wydawnictwa 360 stopni CZŁOWIEK NA KRAWĘDZI ukaże się książka "Strzelec", na podstawie ktorej powstał scenariusz do filmu z Markiem Walhbergiem w roli głównej. Zdobywca nagrody Pulitzera Stephen ...
Informacje o książce
| Tytuł: |
Pensjonat |
| Tytuł dodatk.: | brak |
| Autor: | Piotr Paziński |
| ocena: | |
| Seria: | brak |
| Cykl: | brak |
| Kategorie: | literatura współczesna polska |
| Tagi: | brak |
